A A A

streszczenie

Wstęp: Fibrynoliza z hemostazą w fizjologii pozostają między sobą w dynamicznej równowadze. Niektóre czynniki krzepnięcia stanowią pomost do aktywacji fibrynolizy. Spośród licznej grupy aktywatorów, inhibitorów i modulatorów procesów koagulologicznych, w patofizjologii chorób zakrzepowych, szczególną uwagę zwraca się na inhibitory fibrynolizy: A2APL i PAI-1. Ich nadmierne oddziaływanie może odgrywać znaczącą rolę w patogenezie udaru niedokrwiennego mózgu na tle zakrzepu (i.i.c.p.t.a.). Cel : Ocena aktywności PAI i zawartości A2APL w i.i.c.p.t.a.; poszukiwanie zależności wartości PAI i A2APL od wybranych wskaźników laboratoryjnych i stosowanego leczenia w ostrej fazie i.c.p.t.a. Materiał : 40 pacjentów w ostrym okresie i.c.p.t.a. (w tym 5 z TIA), 12 kobiet, 28 mężczyzn w wieku śr.66.6 lat (+/- 20 lat). Czas wystapienia epizodu ostrego ogniskowego niedokrwie-nia mózgu do 48 godz.przed przyjęciem do Oddziału Neurologii, weryfikacja udaru w TK głowy. Śmiertelność w badanej grupie do 2 tygodni = 7.5%. Grupa kontrolna 25 osób, dobranych do badania wiekowo i pod względem stanu zdrowia. Metoda : Ocena kliniczna neurologiczna i internistyczna. Próby laboratoryjne krwi: koagulologiczne (w tym badanie PAI i A2APL metodą chromogenną w oparciu o skomputeryzowany fotometr i odczynniki Behring Diagnostika), biochemiczne i morfologiczne. Analiza statystyczna (test Fishera, t-Studenta, chi2, Satterthwaitea). Wyniki : Podwyższona aktywność PAI u ponad połowy chorych w III dobie udaru oraz u 1/3 chorych w I i XIV dobie choroby (p<0.05). Znamiennie podwyższona średnia aktywność PAI w III dobie udaru (p<0.001), jak również, w nieco mniejszym stopniu (p<0.03) w XIV dobie, a wśród mężczyzn podwyższenie średniej aktywnosci PAI także już w I dobie udaru (p<0.05). Powiązanie wzrostu średniej aktywności PAI w XIV dobie ze spadkiem liczby erytrocytów (p< 0.04). Podwyższenie zawartości A2APL u niemal połowy chorych (n=19) w I dobie udaru. Obniżenie średniej zawartości A2APL w XIV dobie choroby (p<0.04), zwłaszcza wśród mężczyzn (p<0.002). Powiązanie podwyższenia zawartości A2APL ze wzrostem stężenia fibrynogenu. Współzależność wyższego stopnia ubytku neurologicznego przy przyjęciu z większą zawartością A2APL w III dobie udaru. Podwyższenie stężenia fibrynogenu u ponad połowy chorych w I,III i XIV dobie udaru, w większym stopniu u mężczyzn (p<0.001). Dyskusja: Podkreśla się zbieżność obserwacji o podwyższonej aktywności PAI w udarze niedokrwiennym z wynikami prac innych autorów. Wyodrębniając podgrupę o długotrwałym podwyższeniu aktywności PAI sugeruje się zwiększone ryzyko wystąpienia udaru zakrzepowego, jak również powtórnego udaru u tych chorych. Zakłada się większe znaczenie podwyższonej aktywności PAI jako czynnika ryzyka u mężczyzn. Maksimum wzrostu aktywności PAI w III dobie udaru tłumaczy się faktem oddziaływania PAI jako białka ostrej fazy. Spadek liczby erytrocytów w powiązaniu ze wzrostem aktywności PAI wskazywać może na patogenezę niedoboru erytrocytarnego ATP, a co za tym idzie – deficyt prostacykliny i tlenku azotu, odpowiedzialny za przyczynę zwiększonej aktywności PAI. Podkreśla się różnice metodologiczne i będące ich pochodną różnice w wynikach prac innych autorów oznaczających kompleksy PAP. Zbieżne z wynikami prac innych badaczy było wykazanie współzależnej ze wzrostem poziomu inhibitorów fibrynolizy – hiperfibrynogenemii. Zaobserwowany w obecnej pracy wzrost zawartości A2APL w ostrej fazie udaru tłumaczy się rolą A2APL jako markera niewydolności fibrynolitycznej ustroju w udarze zakrzepowym. Przemawia za tą tezą stwierdzany fakt większego nasilenia zaburzeń neurologicznych w I dobie, pociągający za sobą wzrost zawartości A2APL w III dobie udaru. Natomiast obniżenie zawartości A2APL w XIV dobie może być efektem wyczerpania się puli ustrojowej tego inhibitora fibrynolizy w przebiegu udaru zakrzepowego. Oczywista rola hiperfibrynogenemii jako czynnika ryzyka udaru niedokrwiennego znalazła swoje potwierdzenie w obecnej pracy. Odnotowano wpływ stosowanego leczenia p/zakrzepowego na wydłużenie się czasów :kaolinowo-kefalinowego, protrombinowego i trombinowego oraz wpływ hemodilucji na obniżenie się hematokrytu. Poza tym wykazano odchylenia morfologiczne i biochemiczne krwi, których interpretację, w podobnych warunkach klinicznych, podawali już inni autorzy. Wnioski : - wzrost aktywności PAI wydaje się być odrębnym czynnikiem ryzyka zakrzepowego udaru niedokrwiennego, wystepującym częściej u mężczyzn i prawdopodobnie nie mającym wpływu na przebieg kliniczny udaru niedokrwiennego ; - znamienna zależność między wzrostem aktywności PAI, a obniżeniem ilości erytrocytów,nakazuje bardzo ostrożne stosowanie hemodilucji u chorych z zakrzepowym udarem niedokrwiennym ; - stwierdzane u niektórych chorych podwyższenie zawartości A2APL w I dobie udaru niedokrwiennego na tle zakrzepu, jest u nich być może wskaźnikiem niewydolności fibrynolitycznej w ostrej fazie udaru.